menu

Contact

Veel gestelde vragen (FAQ)

Vragen over de blootstelling

Hoe weet ik of bepaalde materialen in mijn omgeving asbest bevatten?

Er zijn enkele punten op basis waaraan u kunt herkennen of producten of materialen mogelijk asbest bevatten:

  • stamt het product uit de tweede helft van de vorige eeuw? (vanaf 1950 werd asbest veel gebruikt, tot 1993)
  • heeft het product een functie die verband houdt met bescherming tegen hitte of zuren, bij afdichting of pakkingen van leidingen, of bij de constructie (wand of dak)?
  • heeft het materiaal een gelaagde vezelachtige structuur?

Of de materialen daadwerkelijk asbest bevatten is een vraag die in het laboratorium kan worden beantwoord.

Infomil heeft een filmpje gemaakt over het herkennen van asbest in de woning: https://www.youtube.com/watch?v=EtlNWZM-S94

Als bewoner vermoed ik dat zich asbest in mijn woning bevindt. Wat moet ik doen?

Als u huurder bent dient u de verhuurder te informeren dat er zich mogelijk asbest in de woning bevindt. De verhuurder dient dan te beoordelen of het asbest gevaarlijk is en weggehaald moet worden. De verhuurder heeft overigens ook een informatieplicht naar de huurder over de aanwezigheid van asbest in en om het huis.

Als eigenaar van de woning kunt u bij verdacht asbesthoudend materiaal contact opnemen met de GGD in uw omgeving. Zij kunnen u verder helpen.

Op mijn werk stuit ik op verdacht asbesthoudend materiaal. Wat moet ik doen?

Als u verdacht asbesthoudend materiaal tegen komt bijvoorbeeld bij onderhoud- of sloopwerkzaamheden, dient u meteen het werk te onderbreken en uw werkgever te informeren. De werkgever dient gepaste maatregelen te nemen door te (laten) onderzoeken of het gaat om asbest en, mocht het inderdaad gaan om asbesthoudend materiaal, het asbest op een deugdelijke manier te laten verwijderen.

Als het gaat om verdacht asbesthoudend materiaal dat zich in de ruimte bevindt, vast zit en niet wordt aangeroerd, dient u uw werkgever te informeren, maar kunt u uw werkzaamheden voortzetten. De werkgever dient gepaste maatregelen te nemen door te (laten) onderzoeken of het gaat om asbest en, mocht het inderdaad gaan om asbesthoudend materiaal, of het asbest een gevaar vormt en verwijderd dient te worden, dan wel kan blijven zitten.

Het kan nuttig zijn om met uw mobiel foto’s te nemen van het materiaal, om te voorkomen dat er later onduidelijkheid ontstaat over de situatie.

Ik ben in contact geweest met (verdacht) asbesthoudend materiaal. Wat moet ik doen om mijn rechten veilig te stellen?

U dient in elk geval degene die verantwoordelijk is voor het feit dat u (mogelijk) aan asbest bent blootgesteld te informeren. Dit kan zijn uw werkgever, opdrachtgever of verhuurder. Als de verantwoordelijke met u van mening is dat u aan asbest bent blootgesteld is het van belang dat hij/zij deze informatie op schrift naar u bevestigt.

Als u uw rechten wilt veilig stellen is het goed om de feiten en omstandigheden waaronder u aan asbest bent blootgesteld goed te bewaren. Foto’s en andere documenten kunnen uw bewijspositie ondersteunen. Het IAS heeft hiervoor een asbestregister geopend. Dit is een voorziening op internet waar mensen die aan asbest zijn blootgesteld een eigen dossier kunnen openen. Ga hiervoor naar www.asbestregister.nl. Het is handig om tevoren de belangrijke documenten te scannen, zodat deze deel uit kunnen maken van het dossier.

Waar kan ik informatie vinden voor mij als huiseigenaar om zelf mijn asbestdak te verwijderen?

Waarschijnlijk zijn in 2014 asbestdaken verboden in Nederland. Voor de achtergrond van deze maatregel zie de link https://www.infomil.nl/onderwerpen/asbest/asbest-in-daken/. Een dak dat kleiner is dan 35m2 kan onder bepaalde omstandigheden zelf verwijderd worden. Zie hiervoor het filmpje van Infomil: https://www.youtube.com/watch?v=yiS9dkptEzA

Vragen na afloop van de blootstelling

Ik ben aan asbest blootgesteld, hoeveel gevaar loop ik nu echt dat ik later een asbest-ziekte krijg?

Als iemand eenmalig aan asbest is blootgesteld, is de kans de kans dat hij of zij later een asbestziekte krijgt zeer klein. Het is van belang dat mensen zich niet onnodig grote zorgen maken na een eenmalige blootstelling.

In de tweede helft van de vorige eeuw zijn naar schatting meer dan 330.000 werknemers door hun werk intensief blootgesteld aan asbest. Er hebben zich vanaf het jaar 2000 tot nu ongeveer 9.000 mensen met longvlieskanker gemeld bij het IAS. Prognoses wijzen uit dat in de nabije toekomst nog ongeveer 8.000 mensen deze ziekte krijgen. Daarnaast zijn er andere aandoeningen als gevolg van asbest bekend, maar deze treden alleen op bij blootstelling aan hoge concentraties van asbest zoals dat nu in Nederland niet meer mogelijk is.

De kans op een asbestziekte neemt toe bij hogere concentraties asbestvezels in de lucht, herhaaldelijke blootstelling en geen ventilatie. Elke asbestslachtoffer is er één te veel. Ondanks dat de kans op een asbestziekte bij een eenmalige blootstelling zeer klein is, is het van wezenlijk belang om elke blootstelling te voorkomen.

Kan men de asbest uit mijn longen niet leegzuigen?

Het is niet mogelijk als men eenmaal asbest heeft ingeademd, om de asbest uit de longen te verwijderen. De asbestvezeltjes zijn te klein om ze te kunnen vinden en de longen zijn te kwetsbaar.

Ik ben aan asbest blootgesteld, wat kan ik doen om te voorkomen dat ik later een as-bestziekte krijg?

Het beste dat u na blootstelling aan asbest kunt doen is stoppen met roken. De combinatie van roken met asbestblootstelling vergroot namelijk de kans op longkanker. Om allerlei bekende redenen is het verstandig om te stoppen met roken. Maar als men zich zorgen maakt over blootstelling aan asbest is dat nóg een extra reden om geen sigaret meer aan te steken.

Ik had vroeger een asbest beroep. Helpt het als ik mij periodiek laat screenen?

Screening na asbestblootstelling wordt door medici afgeraden. Een belangrijke reden is dat de screening, als die regelmatig wordt herhaald, door de straling op zich zelf een risico op gezondheidsschade vormt. Maar bovendien biedt vroegtijdige ontdekking door screening niet veel meer overlevingskansen dan als door de ziektesymptomen duidelijk wordt dat men een asbestziekte heeft.

Vragen over de aansprakelijkheid na blootstelling (werknemers/burgers)

De verjaring van asbestschade is dertig jaar. Kan ik de verjaring stuiten zolang ik nog niet ziek ben?

De verjaringstermijn van schade door blootstelling aan asbest bedraagt dertig jaar, wanneer de blootstelling zich heeft voorgedaan vóór 2004. De verjaring begint te tellen vanaf het moment van de laatste blootstelling. Dus als u bij een werkgever in 1992 voor het laatste aan asbest bent blootgesteld, is de schade verjaard in 2022.

Zolang iemand nog niet ziek is kan hij of zij de werkgever niet aansprakelijk stellen voor de schade, want er is nog geen schade. Om dezelfde reden is het niet mogelijk om de aansprakelijkheid te stuiten zolang men nog niet ziek is.

Vragen over de verantwoordelijkheid van werkgevers na blootstelling

Wat moet de werkgever doen als werknemers aan asbest zijn blootgesteld?

De werkgever moet dit registreren. Daarbij vermeldt hij de naam van de werknemer, de aard en de duur van de werkzaamheden en de mate van blootstelling. Deze registratie moet ten minste veertig jaar worden bewaard. Zie ook: https://www.inspectieszw.nl/onderwerpen/asbest/vraag-en-antwoord/wat-moet-de-werkgever-doen-als-werknemers-zijn-blootgesteld-aan-asbest

Het is een goed gebruik om de betrokken medewerkers per brief te laten weten dat ze zijn blootgesteld geweest aan asbest. Een kopie van deze brief kan opgenomen worden in het personeelsdossier.

Is er een standaard format aanwezig wat de werkgever moet vastleggen na blootstel-ling?

Er is geen vast format voor een register. Het volgende dient de werkgever in elk geval vast te leggen:

  • de periode van de blootstelling (tijdsaanduiding van …/tot …) tijdens (beschrijving werkzaamheden) (bij langere blootstelling het aantal uren per dag),
  • de geschatte asbestconcentratie in de lucht op de werkplek (aanduiding concentratie),
  • of men beschikte over persoonlijke beschermingsmiddelen en zo ja welke.

Vragen over de dienstverlening van het IAS

Voor welke ziekten als gevolg van asbest kan het IAS iets betekenen?

Het IAS is opgericht door een brede coalitie van werkgevers- en werknemersorganisaties, het Verbond van Verzekeraars, het Comité Asbestslachtoffers en de overheid om de juridische lijdensweg van asbestslachtoffers te bekorten. Aanvankelijk voerde het IAS regelingen uit voor slachtoffers met de ziekte maligne mesothelioom (longvlies- en buikvlieskanker), vanaf 2014 kunnen ook mensen met de ziekte asbestose zich wenden tot het IAS. Voor mensen met andere asbestziekten kan het IAS niets betekenen. Mogelijk kan daar in de toekomst verandering in komen.

Ik heb asbest op de longen maar het is ingekapseld. Kan ik in aanmerking komen voor een vergoeding?

Nee, om in aanmerking te komen voor een vergoeding moet de diagnose maligne mesothelioom of asbestose worden bevestigd door de medische panels van het IAS. Raadpleeg uw longarts over wanneer deze diagnose mogelijk wel kan worden gesteld.

Is het verplicht dat ik mijn vroegere werkgever aansprakelijk stel om een tegemoet-koming te kunnen ontvangen?

Ja, als er sprake is van een of meer mogelijk aansprakelijke werkgevers is het verplicht dat het asbestslachtoffer deze werkgevers aansprakelijk stelt om voor een tegemoetkoming van de overheid in aanmerking te komen.

De tegemoetkoming van de overheid is namelijk bedoeld voor die asbestslachtoffers waarvan de werkgever niet (meer) bestaat en voor asbestslachtoffers waarvan de aansprakelijkheid van de werkgever niet vastgesteld kan worden. In het geval er een mogelijk aansprakelijke werkgever is, zal het asbestslachtoffer deze werkgever aansprakelijk moeten stellen om zodat vervolgens beoordeeld kan worden of deze werkgever aansprakelijk is.

Wij zijn nabestaanden van een asbestslachtoffer die zich bij leven niet heeft aangemeld bij het IAS. Kunnen wij ons alsnog aanmelden?

Nabestaanden kunnen zich aanmelden, maar het IAS kan dan alleen bemiddelen over een materiële schadevergoeding van de voormalige werkgever.

Het IAS kan dus minder betekenen voor nabestaanden, dan voor asbestslachtoffers die zich bij leven hebben aangemeld. De reden hiervoor is de wettelijke bepaling dat voor het verkrijgen van smartengeld (immateriële schadevergoeding) het slachtoffer bij leven aansprakelijk moet hebben gesteld. Het smartengeld maakt het grootste deel uit van het schadebedrag en ook de tegemoetkoming van de overheid is gebaseerd op het smartengeld. Wanneer het asbestslachtoffer niet bij leven aansprakelijk heeft gesteld, kunnen nabestaanden enkel aanspraak maken op de materiële schadevergoeding en kan het IAS alleen daarover bemiddelen met de voormalige werkgever.

Is de tegemoetkoming en schadevergoeding belastingvrij? Moet ik het bedrag opgeven bij de inkomstenbelasting?

Als een asbestslachtoffer een tegemoetkoming van de overheid en een schadevergoeding van de werkgever ontvangt is daar geen inkomstenbelasting over verschuldigd. U hoeft het bedrag dus niet op te geven bij de inkomstenbelasting.

Verder kan het zijn dat een asbestslachtoffer zorgtoeslag of huurtoeslag ontvangt. Om te voorkomen dat, met de tegemoetkoming van de TAS, uw vermogen te hoog wordt om hiervoor nog voor in aanmerking te komen, kunt u via de website van de Belastingdienst het formulier ‘Verzoek Bijzonder vermogen toeslagen’ invullen met het verzoek om de TAS-uitkering niet mee te tellen. https://download.belastingdienst.nl/toeslagen/docs/verz_bij_verm_toesl_tg2551z5folre.pdf

Neem voor andere specifieke vragen betreffende vermogensbelasting of erfbelasting contact op met de Belastingdienst.